'Het licht zien' 

 

Verlichting wordt vaak onderschat. Het staat vaak onder aan de lijst terwijl licht leven is. Zonder licht is er geen leven en kunnen we geen kleuren waarnemen. Door verlichting kunnen vormen en kleuren van het interieur tot hun recht komen. Licht bepaalt niet alleen dat we kunnen zien maar ook hoe we dingen zien. Er zijn twee soorten licht in het interieur: daglicht en kunstlicht. Op daglicht hebben we maar beperkt invloed. Kunstlicht daarentegen is een lichtsoort die we zelf kunnen kiezen. Er is keuze in basisverlichting, functionele verlichting en sfeerverlichting.

 

 

 

 

 

Daglicht

 

Noorderlicht is het meest constant in hoeveelheid en in kleur. In woningen gelegen op het oosten, westen en zuiden is het verschil groot, vooral als ramen aan één kant van de woning zijn geplaatst. Toch is de weergave van kleuren bij daglicht het beste vergeleken met kunstlicht. Kleuren komen door daglicht goed tot hun recht. Dit komt omdat daglicht altijd hetzelfde spectrum heeft. De kleuren veranderen mee in de loop van de dag en vallen weg naarmate het donker wordt. 

 

Kunstlicht

 

Het interieur ziet er 's avonds heel anders uit. Met kunstlicht kan een bijzondere sfeer gecreëerd worden, een sfeer die niet afhankelijk is van het licht bij weersomstandigheden. Er bestaan drie soorten verlichting: basisverlichting, accentverlichting en sfeerverlichting.

 

 

 

 

Basisverlichting 

Deze verlichting wordt ook wel algemene verlichting genoemd. Dit is de verlichting die u bij binnenkomst als eerst aandoet. Met basisverlichting zorgt u dat alles gelijkmatig is verdeeld. Basisverlichting bestaat bijvoorbeel uit hanglampen en of spots die het licht gelijkmatig verspreiden. Er zijn weinig lichtsterkteverschillen waardoor het rustig oogt.

 

 

 

 

 

Functionele verlichting

Voor het uitvoeren van bepaalde activiteiten in een ruimte is plaatselijke verlichting nodig.

Dit licht hebt u nodig om bijvoorbeeld te kunnen lezen, werken of andere bezigheden. 

De manier waarop het licht door de armatuur wordt verspreid, is bepalend voor de hoeveelheid licht.

 

 

 

 

Sfeerverlichting

Zoals de naam al zegt brengt sfeerverlichting: sfeer! Alleen basisverlichting is niet voldoende. Uw interieur kan wel wat extra's gebruiken. Sfeerverlichting is eenvoudig toe te voegen aan uw bestaande inrichting. Er zijn verschillende soorten sfeerverlichting: accentverlichting of indirecte verlichting. Accentverlichting is ideaal voor het verlichten van kunstwerken, foto's, schilderijen of planten. Kunst hierin is om zo min mogelijk accentverlichting te gebruiken zodat het effect krachtig is. Bij indirecte verlichting wordt de directe omgeving gebruikt om de ruimte te verlichten. Hiervoor worden plafonds, wanden en of meubels gebruikt. Indirect verlichten is een aangename manier van verlichten, het zorgt ervoor dat je geen rechtsreekse inkijk hebt op de lichtbron. 

 

 

 

Een lichtplan

Aan een lichtplan wordt helaas niet snel gedacht bij het kopen, verbouwen of intrekken van een woning…..of vaak te laat. Zeker als u een nieuwbouwhuis laat bouwen of een bestaand huis verbouwt kan het teleurstellingen voorkomen als u van te voren een lichtplan maakt. U kunt doormiddel van een lichtplan bepalen waar lichtpunten of stopcontacten komen. Bij een bestaand huis dat niet verbouwd hoeft te worden zijn de mogelijkheden beperkter maar ook hier is een lichtplan van toegevoegde waarde. Een verlichtingsplan geeft inzicht in de functie van verlichting: moet het sfeer geven, moet iets worden uitgelicht of is het functioneel? Een verlichtingsplan kunt u ook zelf maken. Met het plan dat u heeft gemaakt kunt u gerichter zoeken naar verlichting.

 

Zelf een lichtplan maken

Om een lichtplan te maken heeft u een plategrond van uw woonkamer of andere desbetreffende ruimte nodig.

Dit kan een plattegrond van een bouwtekening zijn maar ook een 2D plattegrond zoals ik in mijn voorbeelden heb gebruikt. Ik heb gekozen voor een 2D plattegrond zodat er ook een mogelijkheid is om verlichting op de muren aan te geven. Een 2D plattegrond kunt u (als u een beetje handig bent), in het gratis tekenprogramma Google-Sketchup maken. Bij dit programma kunt u componenten downloaden en gebruiken in uw tekening. Ook andere schilderijen of kunstobjecten die uitgelicht moeten worden mogen niet vergeten worden. Geef aan waar de vaste lichtpunten of stroompunten zitten als u een bestaande woning heeft. Bij een verbouwing van een woning of bij een nieuwbouw woning is dit dé mogelijkheid om aan te geven waar lichtpunten of stroompunten moeten komen.

 

 

 

 

Nu u een plattegrond hebt en de meubels zijn ingetekend is het moment gekomen om na te denken wat voor functies de verlichting moet hebben. Gaat u lezen op bepaalde plaatsen, zoals aan de eettafel of op de bank? Wilt u een schilderij accentueren? Waar wilt u sfeer creëren? Kortom: denk aan de functies en lichtbehoeftes die u heeft bij bepaalde bezigheden of plaatsen in de ruimte. U kunt de functies in uw plattergond aangeven. Begin met de basisverlichting. Inbouw- en opbouwspots, plafonnieres, of hanglampen zijn geschikte lampen voor basisverlichting. De plattegrond die ik als voorbeeld heb gebruikt betreft een bestaande woning. In dit soort woningen ziet u vrijwel altijd het lichtpunt in het midden van de woonkamer. Als u nog de mogelijkheid heeft om zelf lichtpunten te plaatsen dan adviseer ik bij in-of opbouwspots meerdere lichtpunten richting de wanden te plaatsen ( zie nevenstaande afbeelding). Lichtpunten hoeven in dit geval niet in het midden van een woonkamer. Basisverlichting zorgt ervoor dat alles gelijkmatig verlicht is doordat de lichtstraal breed is. 

 

Zoals in de afbeelding hierboven kan de sfeerverlichting geplaatst worden in de plattegrond. Sfeer creër je door te spelen met licht en donker. Dimmers kunnen van toegevoegde waarde zijn in een ruimte en hebben twee functies: ze zijn functioneel maar kunnen in één klap heel sfeervol zijn. Tenslotte plaatst u de functionele verlichting: waar wilt u lezen, werken, koken of televisie kijken? De verlichtingsplan is nu af. U kunt nu gerichter op zoek gaan naar de juiste verlichting. U kunt met uw plan naar een lampenzaak gaan en uw plan laten zien, daar kunnen ze kijken naar uw wensen en u een breder advies geven.